Actie Kerkbalans richt zich de komende jaren nadrukkelijk op de jonge generatie in de kerk. Jongeren worden niet alleen betrokken bij het geven, maar ook bij het bredere gesprek over wat het betekent om samen kerk te zijn. Dat vraagt van kerkenraden dat zij nu alvast nadenken over de koers die ze willen inslaan.

Jongeren meer betrekken 

De aandacht voor jongeren maakt deel uit van een bredere beweging binnen Actie Kerkbalans om nieuwe doelgroepen aan te spreken. Zo is er een ‘kerkzoeker’ ontwikkeld: een pagina op de website van Actie Kerkbalans die niet-kerkleden helpt een kerk in de buurt te vinden om een gift te doen. Daarmee wordt het ook voor mensen buiten de kerk mogelijk om bij te dragen aan het werk van de kerk of aan het behoud van een kerkgebouw in hun wijk of dorp. Daarnaast wordt gewerkt aan plannen om jongeren structureel meer te betrekken bij Actie Kerkbalans en bij het kerkelijk leven. 

‘Genade is gratis, maar de kerk niet’ 

Tijdens de openingsbijeenkomst voor Actie Kerkbalans 2026 gingen mgr. Rob Mutsaerts, hulpbisschop van het bisdom ’s-Hertogenbosch, en Corina Nagel-Herweijer in op het belang van betrokkenheid van jongeren. Nagel-Herweijer benadrukt dat jongeren volwaardig moeten meedoen in alle aspecten van kerk-zijn, ook als het gaat om financiën. “Genade is gratis, maar de kerk niet”, zegt zij. “Juist daarom is het belangrijk dat jongeren serieus worden genomen.” 

Tegelijk waarschuwt zij voor twee risico’s. “We moeten voorkomen dat jongeren in een vergrijzende kerk vooral worden gezien als oplossing voor een begrotingstekort. En we mogen jongeren niet instrumentaliseren: hun waarde zit niet in wat ze geven, maar in wie ze zijn.” Volgens Nagel-Herweijer roept het betrekken van jongeren bredere vragen op binnen de kerk: wat betekent het om samen kerk te zijn, wat is het doel van de lokale gemeenschap en hoe dragen jong en oud samen verantwoordelijkheid? “We mogen jongeren vragen om bij te dragen, maar wel passend bij hun levensfase.” 

Kerk-zijn draait om gemeenschap 

Mgr. Mutsaerts sluit daarbij aan. “Kerk-zijn gaat niet in de eerste plaats over geld, maar over gemeenschap, zin en hoop. Tegelijk geldt: zonder middelen kan ook een kerk niet blijven bestaan. Dat is vergelijkbaar met een voetbalclub: geld is niet het doel, maar wel noodzakelijk.” Het gaat daarbij niet om de hoogte van het bedrag, benadrukt Nagel-Herweijer. “Belangrijker is dat jongeren nadenken over vragen als: van wie is mijn geld en wat wil ik ermee doen? Een vast ritme van geven is in deze levensfase vaak waardevoller dan een hoog bedrag.” 

Geven is meer dan geld 

Volgens mgr. Mutsaerts begint geven al lang voordat het over financiële steun gaat. “Geven is ook je tijd inzetten, je talenten delen, je stem laten horen en verantwoordelijkheid nemen. Financieel bijdragen hoort daarbij, maar het gaat vooral om de houding: ik hoor erbij en ik wil dat deze gemeenschap toekomst heeft.” Steeds vaker kloppen jongeren zelf aan bij de kerk, merkt hij op. “Voor veel jongeren is de kerk één van de weinige plekken zonder prestatiedruk. Ze zoeken zin, hoop en iets dat groter is dan henzelf.” 

Ondersteuning voor kerkenraden 

Actie Kerkbalans ondersteunt jaarlijks meer dan 2000 gemeenten (waaronder gemeenten binnen de Protestantse Kerk) en parochies bij het organiseren van de grootste financiële inzamelingsactie voor de lokale kerk. Via kerkbalans.nl is ondersteunend materiaal te vinden voor een succesvolle lokale actie. 

De kerkenraad is verantwoordelijk voor de beleidsvorming rond Actie Kerkbalans: het bepalen van financiële doelstellingen, het formuleren van de boodschap en het creëren van draagvlak binnen de gemeente. Door nu al vooruit te kijken en jongeren actief mee te nemen in de plannen voor de volgende actie, kan een gemeente aansluiten bij de koers die Actie Kerkbalans inzet.

Zie ook: Actie Kerkbalans | Protestantse Kerk in Nederland

Om er zeker van te zijn dat de gegevens van predikanten bij de lancering correct zijn, is het goed als predikanten hun gegevens in extranet controleren. De komende weken krijgen predikanten hier groepsgewijs mails over.  

Predikanten hoeven niet op deze mail te wachten, maar kunnen ook zelf alvast controleren of hun gegevens in extranet kloppen. Ook kunnen ze van sommige gegevens aangeven welke er zichtbaar mogen zijn in het e-jaarboek. 

Kerkelijk werkers mogen uiteraard ook al hun gegevens gaan controleren, maar zullen later dit jaar actief benaderd worden met dit verzoek. Dat dit later gebeurt, heeft ermee te maken dat er nog gewerkt wordt aan het correct weergeven van de bevoegdheden van de kerkelijk werker. 

Korte samenvatting 

• Extranet is de bron van de gegevens van predikanten en kerkelijk werkers. Deze gegevens zijn alleen in te zien door de predikant/kerkelijk werker zelf. 
• E-jaarboek toont een deel van de gegevens van predikanten en kerkelijk werkers. Deze gegevens zijn alleen te bekijken door mensen die een account hebben in het portaal van de Protestantse Kerk. 

Het Vakantiebureau biedt deze vakanties aan in samenwerking met RCN Vakantieparken vanuit de gezamenlijke diaconale opdracht vanuit de Protestantse Kerk in Nederland. Diaconieën en andere maatschappelijke organisaties kunnen van 1 t/m 28 februari 2026 gezinnen aanmelden. Gezinnen kunnen zelf een voorkeursperiode opgeven voor een vakantie in een bungalow, mobil home of safaritent op één van de RCN Parken in Nederland. 

Hoe werkt het?

• De diaconie of maatschappelijke organisatie kan samen met het gezin de aanvraag inclusief korte motivatie indienen. 
• Alleen aanvragen van gezinnen, die nog niet eerder van dit aanbod gebruik hebben gemaakt en jaren niet op vakantie zijn geweest, worden in behandeling genomen.
• Aanmelden is mogelijk van 1 t/m 28 februari 2026 via de website van Het Vakantiebureau. 
• Vanaf half maart informeert Het Vakantiebureau de aanmelders over eventuele plaatsing, te beginnen met plaatsingen in de meivakantie
• Als er meer aanmeldingen komen dan dat er plaatsen zijn, wordt gekeken naar respectievelijk urgentie en volgorde van binnenkomst. 
• Het Vakantiebureau vraagt een kleine bijdrage voor de bemiddeling (€ 75,- voor een verblijf van een week of € 35,- voor een weekend). 
• De actie is geldig voor alle RCN Vakantieparken in Nederland. 

Vakantiebureau

Het Vakantiebureau organiseert al meer dan 60 jaar vakantieweken in Nederland voor circa 2300 mensen met een zorgbehoefte en eenzame ouderen. Wil je meer informatie over alle mogelijkheden, of als vrijwilliger mee met een vakantieweek? Lees meer op hetvakantiebureau.nl. 

Lees ook:

Voor alle onderdelen van de liturgie in de kerkdienst zijn pictogrammen gemaakt. Van collecte tot preek, van gebed voor de wereld tot de zegen, aan alle elementen is gedacht. De pictogrammen zijn geschikt om te gebruiken op de beamer, in het kerkblad of op de website. De illustraties zijn gemaakt door Linda Verholt.

Herkenbare afbeeldingen

Het idee om pictogrammen te maken die alle gemeenten kunnen gebruiken ontstond na een oproep van ds. Harmke Heuver van de Protestantse Gemeente Lexmond in een facebookgroep voor predikanten. Ze vroeg of de afbeeldingen in de online serie over de orde van dienst ook in lokale kerken gebruikt mochten worden. Naar aanleiding daarvan is een set pictogrammen in zwart-wit gemaakt die nu beschikbaar is voor alle gemeenten. De afbeeldingen komen overeen met die in de online serie. Een pré, volgens ds. Den Hertog. “Het beeld bekrachtigt dat wat gezegd wordt, en het gebruik van dezelfde afbeeldingen vergroot de herkenbaarheid. Dat is belangrijk voor het geloofsonderwijs in de kerk.”

Stickervel

Den Hertog gebruikt de pictogrammen in gezinsdiensten. De reacties zijn positief: “Gemeenteleden vinden dit een mooie manier om de kinderen bij de dienst te betrekken. Ze weten nu precies wat het volgende onderdeel is in de dienst.” Om de pictogrammen te introduceren in zijn gemeente, maakte ds. Den Hertog een stickervel. Tijdens een gezinsdienst deelde hij het stickervel met alle pictogrammen uit. Als het plaatje tijdens de dienst op de beamer in beeld kwam, konden de kinderen het betreffende pictogram op hun kaart plakken. “Als de kaart vol was, kregen ze een prijsje. Het was een leuke manier om de pictogrammen te introduceren.”

Visueel ingesteld

Ds. Den Hertog kan het andere gemeenten aanraden de plaatjes te gebruiken. “De samenleving is steeds meer visueel ingesteld. Vooral bij kinderen en jongeren spelen plaatjes en beelden een steeds grotere rol. Met deze pictogrammen geef je in een oogopslag meer informatie dan met gesproken woorden. Dat geeft ook verdieping in het geloofsonderwijs.”

Downloaden

De pictogrammen ook gebruiken in je kerkdienst of kerkblad? Je kunt ze hier downloaden.

Download pictogrammen

Volgens de begeleidingscommissie kwam AEF als beste naar voren uit een selectie van negen benaderde bureaus. Het bureau scoorde hoog op ervaring met cultuur- en veiligheidsonderzoek, affiniteit met de rol en positie van de Protestantse Kerk, deskundigheid, capaciteit en een empathische en betrokken onderzoeksaanpak.

Inhoud van het onderzoek

Het onderzoek richt zich op de werkcultuur en sociale veiligheid binnen de dienstenorganisatie in de periode 2018 – 2025. In dit onderzoek zullen de ervaringen van (oud-)medewerkers, leidinggevenden, directie, bestuur en moderamen meegenomen worden. Dit zal uiteindelijk mogelijke verbeteringen en bouwstenen op moeten leveren voor een veilige, open en toekomstbestendige werkcultuur.

Planning

Het geselecteerde bureau is inmiddels gestart met het onderzoek. Het streven is dat de resultaten van het onderzoek in april worden gedeeld met de opdrachtgever, de begeleidingscommissie van de kleine synode.

Jongeren en jongerenorganisaties kunnen hun project indienen en maken daarmee kans op de hoofdprijs van €15.000. De prijsuitreiking vindt plaats op 10 april 2026, tijdens het Jongerenprijsdiner in de Joriskerk in Amersfoort. Aanmelden kan tot 1 februari 2026 via jongerenprijs.nl. 

Platform voor hoopvolle initiatieven 

Met de Jongerenprijs wil het fonds ruimte geven aan een hoopvol geluid in een tijd waarin jongeren vaak vooral in verband worden gebracht met stress, eenzaamheid en mentale klachten. De prijs laat zien dat jongeren volop ideeën hebben om bij te dragen aan verbinding, ontmoeting en een rechtvaardiger samenleving. Dat bleek ook uit eerdere edities. Zo won in 2023 het project De Kas in DrachtenVerder lezenDe Kas: waar vanuit Jezus’ liefde wordt omgezien naar jongeren, dat met activiteiten jongeren helpt hun talenten te ontdekken en relaties op te bouwen in de stad. 

Jury en prijzen 

Alle inzendingen worden beoordeeld door een jury met ervaring in jongerenwerk en maatschappelijke betrokkenheid. Onder de juryleden zijn onder meer Júlia Herku (jonge Theoloog des Vaderlands 2024-2025), zanger Marc Floor en jongerenwerker en influencer Godwin Arhin. Herku kijkt uit naar de inzendingen: “Het is inspirerend om te zien hoe creatief en vernieuwend jongeren zijn. Hun stem heeft unieke kracht om richting en hoop te geven. Dat maakt het bijzonder om deel uit te maken van deze jury.” De jury kiest drie prijswinnaars. Daarnaast brengen alle deelnemers een stem uit voor de publieksprijs. 

Over Fonds Kerk en Wereld 

De Jongerenprijs is een initiatief van Fonds Kerk en WereldVerder lezenKerk en Wereld, een fonds binnen de Protestantse Kerk dat activiteiten stimuleert en ondersteunt op het snijvlak van geloof en samenleving. Projecten dienen aan te sluiten bij minimaal één van de speerpunten van het fonds: verbinden en ontmoeten, het christelijk geloof actualiseren of bevorderen van sociale cohesie. 

De Classicale Colleges voor de Behandeling van Beheerszaken (CCBB’s) hanteren, mede in verband met de ANBI-status van de Protestantse Kerk, een strak schema voor de aanlevering en behandeling van de jaarrekening. Uiterlijk 15 juni 2026 moeten kerkelijke gemeenten en diaconieën alle stukken voor de jaarrekening 2025 hebben ingeleverd. 

Onderstaande tijdlijn biedt intern houvast en kan worden afgestemd met een extern administratie- of accountantskantoor. De tijdlijn is adviserend en kan worden aangepast aan de vergaderdata van de colleges. De einddatum is echter verplicht: alleen om gegronde redenen kan door de kerkenraad zelf uitstel worden aangevraagd bij het CCBB.

Zodra de jaarrekening 2025 is ingediend en afgehandeld, kan de meerjarenraming 2026 worden opgesteld. Later in het najaar van 2026 kan op basis van deze meerjarenraming de begroting voor 2027 worden opgesteld.

Tijdlijn 2026 voor gemeenten:  

• 28 februari 2026: afsluiting van het grootboek;
• Maart-april: verwerking van gegevens in FRIS en opstellen van het bestuursverslag;
• Mei: bespreking en controle van de jaarstukken in controlecommissie, colleges en kerkenraad;
• Juni: jaarstukken ter inzage voor de gemeente;
• Vóór 15 juni 2026: indiening van de jaarrekening bij het CCBB;
• Vóór 1 juli 2026: bijwerken van de gegevens op de website van plaatselijke gemeenten (verplicht voor de ANBI-status van de Protestantse Kerk). Zie de handleiding voor verdere toelichting en eventuele automatische koppelingen.

Bestuursverslag toevoegen

Bij de jaarrekening wordt een bestuursverslag gevoegd met een toelichting op de financiële cijfers, op bijzondere ontwikkelingen in het boekjaar 2025 en op mogelijke ontwikkelingen in 2026. Het advies is om het verslag dat aan de kerkenraad wordt gestuurd en met hen wordt besproken, te kopiëren en in dit scherm op te nemen.

ANBI- en KvK-nummer

Vrijwel alle gemeenten en diaconieën hebben informatie over de ANBI-status op hun website opgenomen. Volgens de ANBI-regels is het noodzakelijk dat deze informatie actueel is. Dat betekent dat er een actueel beleidsplan beschikbaar is en dat het KvK-nummer wordt vermeld. Daarnaast dient de link die onder Ai2 in FRIS wordt getoond en die door de lokaal beheerder in LRP is opgegeven, rechtstreeks te verwijzen naar de ANBI-pagina van de betreffende gemeente of diaconie. Het is raadzaam te controleren of alle gegevens op de website correct en volledig zijn ingevuld. Voor een nadere toelichting en eventuele automatische koppeling wordt verwezen naar de handleiding. De ANBI-gegevens over 2025 moeten uiterlijk 1 juli 2026 op de website zijn gepubliceerd.

Indien bij het CCBB uitstel is aangevraagd voor het inleveren van de jaarrekening, dient ook uitstel voor de ANBI-publicatie bij de Belastingdienst te worden aangevraagd. Een praktische oplossing om toch aan de verplichtingen te voldoen, is het vóór 1 juli publiceren van voorlopige jaarcijfers over het boekjaar 2025 op de website.

Meerjarenraming

Na afhandeling van de jaarrekening 2025 kan de meerjarenraming voor het volgende jaar worden opgesteld. Deze kan eenvoudig worden gebruikt voor de begroting van 2027, wat veel werk bespaart. Daarnaast geeft de meerjarenraming inzicht in de financiële ontwikkeling van de komende acht jaar bij ongewijzigd beleid, inclusief verwerkte kostenontwikkelingen via indexcijfers. Zo kan het beleid indien nodig worden aangepast. Terwijl een begroting slechts één jaar bestrijkt, biedt de meerjarenraming een helder beeld op de langere termijn. Lees ook:

Blijf op de hoogte via de wekelijkse nieuwsbrief van de Protestantse Kerk. Nog geen abonnee? Meld je aan via protestantsekerk.nl/nieuwsbrief. 

Ieder jaar worden via de Paasgroetenactie vanuit het hele land tienduizenden paaskaarten naar gevangenissen gestuurd. Ook in de Veertigdagentijd 2026 organiseert de Protestantse Kerk deze actie om gedetineerden een kaartje te sturen met Pasen.

Bestel paasgroetenkaarten

Het ontvangen van een paasgroet doet goed. Gevangenen realiseren zich dat er mensen zijn die zich inleven in hun situatie. “De vrouw die dit geschreven heeft, kent mij helemaal niet en toch krijg ik deze kaart”, was de verbaasde reactie van een vrouwelijke gedetineerde toen ze een paasgroet ontving. 

Kunstwerk (links) op de cover van de paasgroetenkaart 2026: 'Zoals deze moeder haar kind liefheeft en beschermt, zo houdt Jezus onvoorwaardelijk van ons. Hij droeg onze pijn, stierf aan het kruis en overwon de dood uit liefde voor ons.' Deze afbeelding is gemaakt door een gedetineerde in de PI Nieuwegein.

Handvol liefde

Gerry van Wijngaarden, samen met Jeannette de Groot coördinator van de actie, weet hoe belangrijk het ontvangen van post is voor gevangenen. “Een gedetineerde zei eens: ‘Geef me het gevoel dat ik er mag zijn. Een beetje mededogen, een handvol liefde, meer niet.’ Post ontvangen is voor gevangenen een van de weinige verbindingen met ‘buiten’. Jezus zelf gaf ons de opdracht om te zien naar gevangenen.”  

Bij de paasgroetenkaart ontvangen gedetineerden een extra kaart met postzegel om zelf naar iemand te sturen. De afbeelding van de moeder met haar kind is gemaakt door een gedetineerde in de PI Nieuwegein.  

Er wordt altijd dankbaar gebruik gemaakt van die extra kaart. "Een man was zo blij met zijn kaart, hij had zijn familie nog niet kunnen bereiken en had geen geld voor een telefoonkaart. Hij had gebeden om een oplossing en de kaart voelde voor hem als gebedsverhoring". In dit korte filmpje wordt uitgelegd waar je de groet schrijft en de postzegel plakt. 

Centrale verzending

Nadat gemeenteleden de groeten op de kaarten hebben geschreven, zamel je ze weer in en stuur je ze in een verzamelenvelop naar het dienstencentrum van de Protestantse Kerk in Utrecht. De kaarten worden daar gesorteerd, verdeeld en verzonden naar gevangenissen en tbs-klinieken in Nederland. De verzending naar de penitentiaire inrichtingen komt voor rekening van de Protestantse Kerk. De paasgroetenkaarten kunnen tot uiterlijk 25 februari 2026 worden ingezonden.  

Bestel paasgroetenkaarten

Vragen

Alle informatie over de Paasgroetenactie is te vinden op protestantsekerk.nl/paasgroetenactie. Kijk eerst bij de veelgestelde vragen. Staat je vraag er niet bij? Mail naar info@protestantsekerk.nl of bel 030 - 880 1880. 

Lees meer:

Een van de eerste pioniers 

Samenwerken is Uden-Veghel niet vreemd. “Wij waren in de jaren zeventig een van de eerste ‘Samen op Weg’-gemeenten van Nederland,” vertelt kerkenraadsvoorzitter Albert Verver. “Twee kernen, twee kerken, hervormd en gereformeerd, die samengingen. Daarmee liepen we echt voorop.” 

Die pioniersgeest kwam goed van pas toen enkele jaren geleden vanuit de classis Noord-Brabant, Limburg en Réunion Wallonne de vraag kwam om een buurgemeente te helpen. In Cuijk dreigde de continuïteit van het gemeenteleven in gevaar te komen. Er waren nog wel middelen, maar te weinig ambtsdragers. “En zonder kerkenraad houdt een gemeente op te bestaan, zegt de kerkorde”, legt Verver uit. De afstand, zo’n 25 kilometer, maakte het er niet makkelijker op. “Er waren weinig natuurlijke contacten. Maar tijdens de eerste gesprekken klikte het meteen. We voelden: dit moeten we gewoon doen.” 

Voorwerk en urgentie 

De nood in Cuijk was hoog. Binnen een jaar zouden de laatste ambtsdragers aftreden. Vanuit de classis werd Rob Augustijn aangesteld om de situatie te begeleiden. Hij regelde dat er alvast een vermogensplan kwam en schakelde extern adviseur Roelof van den Broek in. “Roelof bleek de sleutelpersoon”, zegt Verver. “Hij wist precies wat er nodig was en hoe de weg langs de classis en het CCBB bewandeld moest worden. Dankzij hem konden we in een jaar tijd van nul naar een volwaardige samenvoeging.” 

Iets betekenen voor een ander 

Op een gemeenteavond in Uden-Veghel werd de vraag open besproken: waarom zouden we samengaan met Cuijk? Verver herinnert zich de woorden van een gemeentelid nog goed: “Je laat je buurgemeente niet in de steek.” Het werd de drijfveer voor de kerkenraad van Uden-Veghel om het proces aan te gaan. “Eerlijk gezegd: we hadden zelf op dat moment nog niet zo’n continuïteitsprobleem. We hadden best zelfstandig verder gekund. Maar juist daarom voelden we de verantwoordelijkheid: we konden iets betekenen voor een ander.” 

Steun uit de solidariteitskas 

Professionele begeleiding kost geld. Toen duidelijk werd dat er een extern adviseur nodig was, wees Rob Augustijn op de mogelijkheden van een perspectiefsubsidie uit de solidariteitskas.“ Zonder die subsidie was het een flinke hobbel geweest”, vertelt Verver. “Voor een gemeente zijn dat forse kosten. Dankzij de Solidariteitskas konden we dit traject financieel verantwoord aangaan. Natuurlijk moesten we als gemeente ook zelf bijdragen, maar het grootste deel werd gedekt. Dat gaf lucht.” De aanvraag verliep soepel. “Ik kende de procedures al wat vanuit mijn rol in de classis, dus dat hielp. Binnen korte tijd hadden we de toezegging.”  

Een eigen vierplek 

Op 29 december 2023 werd de fusie een feit: de aktes werden ondertekend en Uden-Veghel en Cuijk vormden vanaf toen samen één protestantse gemeente. Er werd gekozen voor een constructie met meerdere vierplekken. Cuijk behield het eigen kerkgebouw en de lokale invulling van erediensten en pastoraat. “Dat vonden we iets cruciaals”, zegt Verver. “Voor de geloofsbeleving is het belangrijk dat mensen dichtbij huis samen kunnen komen. Daarom blijft Cuijk een volwaardige vierplek houden, zo lang mogelijk. Bestuurlijke en financiële verantwoordelijkheid liggen wel bij de gezamenlijke kerkenraad.” 

Uit praktische overwegingen bleef de officiële naam Protestantse Gemeente Uden-Veghel gehandhaafd. “Een naamswijziging zou heel veel administratieve rompslomp geven. Maar we gebruiken bewust de toevoeging: Vierplek Cuijk. Dat is geen symboolpolitiek, Cuijk telt echt vol mee.” 

Vier keer per jaar samen 

Om de verbondenheid te versterken viert de gemeente vier keer per jaar gezamenlijk: op Startzondag, Dankdag, Nieuwjaarsdag en Pinksteren. Die diensten zijn afwisselend in Uden en Cuijk. “Zo voelen mensen: we zijn één”, legt Verver uit. “Daarnaast hebben we meteen de communicatie samengevoegd: kerkblad en website zijn aangepast, zodat informatie overal gelijk is. Dat helpt echt.” 

Predikant voltijds 

Een belangrijk voordeel van het samengaan: er kon weer een voltijdspredikant worden beroepen. Ds. Edo Laseur, die al deels in Uden-Veghel werkte, kon fulltime aan de slag. “Voor ons alleen was dat financieel niet haalbaar meer”, vertelt Verver. “Samen met Cuijk wél. Dat is een groot geschenk. Want pastorale aandacht is in deze tijd meer nodig dan ooit.” 

Blijven investeren 

Gemakkelijk was het traject niet. “Het vroeg ontzettend veel inzet van kerkenraad en gemeenteleden”, blikt Verver terug. “Ik was net met pensioen, anders was het bijna niet te doen geweest. Maar het was de moeite waard. Twee gemeenten zijn veiliggesteld, en we hebben nu een stevige basis.”  Uitdagingen blijven er. “We hebben duizend leden op papier, maar lang niet iedereen komt naar de diensten. In Cuijk gemiddeld vijftien, in Uden veertig tot vijftig. En onze gemeente is behoorlijk vergrijsd. Toch zien we lichtpuntjes: jonge mensen die zich laten dopen of aansluiten. Zulke momenten geven hoop.” 

Voorbeeld in de regio 

In Noordoost-Brabant zijn meer gemeenten samengegaan, zoals Boxmeer en Venray. “Het is geen olievlek, maar wel een duidelijke trend”, zegt Verver. “De protestantse gemeenten hier zijn klein, in een overwegend katholieke regio. Samenwerking is de toekomst. Ons samengaan met Cuijk zal zeker niet de laatste stap zijn.” 

Advies aan anderen 

Verver aarzelt geen moment als hij gemeenten iets mag meegeven: “Wacht niet tot het echt niet meer gaat. Schakel tijdig hulp in. Durf een externe adviseur te betrekken, en maak gebruik van de solidariteitskas. Dat haalt de grootste drempels weg. Het vraagt energie, maar je investeert in de toekomst van de kerk. En je ervaart steeds weer: God laat zijn kerk niet los.” 

De solidariteitskas is een fonds van gemeenten vóór gemeenten binnen de Protestantse Kerk. Meer weten over de subsidiemogelijkheden? Kijk op protestantsekerk.nl/solidariteitskas. 

Bron artikel: Kerkbeheer, magazine van de Vereniging Kerkrentmeesterlijk Beheer (VKB) 

In een samenleving waarin secularisatie voelbaar doorwerkt, vragen gemeenten en proefplekken soms om een vernieuwde aanpak. De training Samen Vernieuwen biedt predikanten, kerkelijk werkers en pioniers een breed palet aan praktische technieken, theologische inzichten en strategisch gereedschap richting vernieuwing. 

Van theorie naar praktijk 

Deelnemers aan deze training leren werken met methoden als contextmapping, co-creatie en design thinking, toegepast op concrete vraagstukken uit de eigen gemeente of werksituatie. Strategische modellen als het Cynefin-framework, Systems Thinking en Frame Innovation bieden houvast bij complexe kerkelijke vraagstukken. Theologische verdieping en sociologische kennis vormen de basis voor deze praktische gereedschapskist. 

Vijf modules, twee casussen 

De training bestaat uit vijf modules, van 'Samen komen en luisteren' tot 'Implementatie en presentatie'. Deelnemers werken tijdens de cursus aan twee concrete casussen: een strategisch innovatievraagstuk op middellange termijn en een praktisch, concreet project op korte termijn. Dit zorgt ervoor dat de opgedane kennis direct toepasbaar is in de eigen context. 

Bijzondere aandacht gaat uit naar financiële duurzaamheid, leiderschap in complexiteit en het ontwikkelen van een 100-dagen actieplan.  

Praktisch 

• Voor wie: predikanten, kerkelijk werkers en pioniers 
• Start: 10 april 
• Aanmelden voor: 20 maart 
• Locatie: dienstenorganisatie Protestantse Kerk in Utrecht
• Kosten: € 1152,- p.p 
• Duur: vijf studiedagen van 9.30 - 16.30 uur 
• Studiebelasting: 3 ECTS 

Meer informatie en aanmelden